1954 yılından beri yaptıklar ölçümlerin sonucunda Marmara Denizi’nde oksijen açısından dramatik düşüşler belirlediklerini vurgulayan Artüz “Marmara artık deniz olarak nitelenemeyecek bir su kütlesi” değerlendirmesini yaptı. Artüz, 1970 öncesinde denizin yüzeyinde 7-7.5 mg/litre olan oksijen oranının bugün 3-3.5 mg/litreye düştüğüne dikkat çekti.

Marmara Denizi’nde yapılan oşinografik, sedimantolojik, klimatolojik, hidrolojik, kimyasal, biyolojik ve jeolojik etüdler sonucunda Marmara’nın çok büyük bölümünün artık deniz özelliklerine sahip bir su kütlesi olmaktan çıkıp açık bir fosseptiğe dönüştüğü saptandı. Marmara Denizi’nin özellikle doğu kesimlerinde oksijen değerlerinin çok düşük seviyelerde olduğu hatta yer yer oksijensiz bölgelerin bulunduğu tespit edildi. Bu kirlilikte sanayi ve tarımsal atıkların yanı sıra evsel atıkların da büyük etkisi var. Çünkü başta İstanbul olmak üzere Marmara’ya kıyısı olan kentlerin büyük çoğunluğu evsel atıkları biyolojik arıtmadan geçirmeden denize veriyor. Sevinç-Erdal İnönü Vakfı bünyesinde düzenli ölçümler ile her yıl yenilenen “Marmara Denizi’nin Değişen Oşinografik Şartlarının İzlenmesi” (MAREM) projesinin 2011 yaz ayağı, Ak-Kim Kimya ana sponsorluğunda yapıldı.

ZEHİR DOLU
Projenin sonuçları dün kamuoyuna açıklandı. Buna göre Marmara Denizi’nin büyük bir bölümünde, nitrat, nitrit ve amonyak değerleri çok yüksek. İstanbul’a yaklaştıkça Marmara Denizi dip yapısında canlılık yer yer sıfıra düşüyor. Marmara Denizi üst su tabakasında özellikle göçer balıkların konaklayacağı ve besleneceği seviyeler ortalama 5-7 metre kalınlıkta ve çok yetersiz. MAREM Proje Müdürü Levent Artüz, İstanbul Kanalizasyon Projesi Master Plan Revizyonu’nun evsel atıkların arıtılmadan Marmara’ya verilip alt akıntı ile Karadeniz’e gönderilmesine dayandığını ve uygulamanın da bu şekilde olduğunu belirtti.

Cumhuriyet